Қарым-қатынас мәдениеті және тиімді коммуникация
Қарым-қатынас мәдениеті және тиімді коммуникация
| Оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтемеу): | Вербалды және вербалды емес қарым-қатынасты ажырату; белсенді тыңдау; пікірді жүйелі жеткізу; кері байланыс беру. |
| Сабақтың мақсаты: | Ойын анық жеткізу, белсенді тыңдау, сыйластықпен сөйлесу және сындарлы кері байланыс жасау дағдыларын қалыптастыру. |
| Тілдік мақсаттар: | Коммуникация, белсенді тыңдау, кері байланыс, ым-ишара, эмпатия. «Сені дұрыс түсінсем…», «Менің ұсынысым…» тіркестерін қолдану. |
| Күтілетін нәтиже: | Қарым-қатынас түрлерін ажыратады; тыңдау ережесін сақтайды; әдепті диалог жүргізеді. |
| Бағалау критерийлері: | Қарым-қатынас түрлерін атайды; белсенді тыңдау тәсілін қолданады; нақты кері байланыс береді. |
| Құндылықтарды дарыту: | Сыйластық, әдептілік, толеранттылық, жанашырлық, өзара түсіністік. |
| АКТ-ны қолдану дағдылары: | Бейнеүзінді талдау; онлайн пікір жинау; жұптық диалогты аудио/бейне арқылы талдау. |
| Пәнаралық байланыс: | Қазақ тілі – сөйлеу мәдениеті; әдебиет – диалог; психология – эмоция мен эмпатия; шет тілі – коммуникация. |
| Бастапқы білім: | Күнделікті сөйлесу және пікір алмасу тәжірибесі бар; сыпайы қарым-қатынас этикетін біледі. |
Сабақ барысы
| Сабақ кезеңдері | Жоспарланған іс-әрекет | Ресурстар |
|---|---|---|
|
Сабақтың басы (7 минут) |
1. Ұйымдастыру кезеңі (2 минут). Оқытушы білім алушылармен амандасып, сабақтың тақырыбы мен мақсатын таныстырады. Ой қозғау сұрағы: «Адамдар бір тілде сөйлесе де, неліктен кейде бір-бірін түсінбейді?» 2. «Сөзсіз түсін» тапсырмасы (5 минут). Оқытушы білім алушыларға әртүрлі эмоцияларды білдіретін ым-ишаралар мен мимикаларды көрсетеді. Білім алушылар олардың қандай мағына беретінін анықтайды. Талқылау сұрақтары: - Ақпаратты сөзсіз жеткізуге бола ма? - Қарым-қатынаста дауыс ырғағы мен дене қимылы қандай рөл атқарады? - Тиімді қарым-қатынас үшін қандай дағдылар қажет? Оқытушы жауаптарды қорытындылап, вербалды және вербалды емес коммуникация ұғымдарына тоқталады. |
презентация, интерактивті тақта, эмоциялар бейнеленген суреттер немесе қысқа бейнеүзінді. |
|
Сабақтың ортасы (25 минут) |
1. Жаңа тақырыпты түсіндіру (7 минут). Оқытушы тиімді коммуникацияның негізгі қағидаларын түсіндіреді. Негізгі ұғымдар қарастырылады: - Вербалды коммуникация – сөз арқылы ақпарат алмасу. - Вербалды емес коммуникация – ым-ишара, мимика, дене қимылы және дауыс ырғағы арқылы ақпарат жеткізу. - Белсенді тыңдау – әңгімелесушінің сөзін мұқият тыңдап, түсінгенін нақтылау. - Эмпатия – өзге адамның сезімі мен көзқарасын түсінуге ұмтылу. - Сындарлы кері байланыс – адамның жеке басын бағаламай, нақты әрекетіне қатысты пікір мен ұсыныс білдіру. Белсенді тыңдау тәсілдері таныстырылады: сөзін бөлмеу, назар аудару, нақтылау сұрақтарын қою, айтылған ойды қайталап тұжырымдау. 2. Жұптық жұмыс. «Тыңдай білу өнері» (10 минут). Білім алушылар жұптарға бөлінеді. Бірінші қатысушы «Мен үшін табысты қарым-қатынас дегеніміз…» тақырыбында өз ойын 1 минут жеткізеді. Екінші қатысушы белсенді тыңдау тәсілдерін қолданады: әңгімелесушінің сөзін бөлмейді, нақтылау сұрақтарын қояды және «Сені дұрыс түсінсем…» тіркесін пайдаланып, негізгі ойды қайталайды. Кейін қатысушылар рөлдерін ауыстырады. Жұптар бір-біріне кері байланыс беріп, тыңдау барысында кездескен қиындықтарды талқылайды. Бағалау критерийлері: әңгімелесушіні бөлмей тыңдайды; нақтылау сұрағын қояды; негізгі ойды дұрыс тұжырымдайды. 3. Топтық жұмыс. «Қарым-қатынас жағдаяттары» (8 минут). Білім алушылар үш топқа бөлініп, жағдаяттарды талдайды. 1-топ: Топтық жұмыста екі білім алушының пікірі сәйкес келмейді. Ортақ шешімге қалай келуге болады? 2-топ: Досыңыз сіздің пікіріңізді тыңдамай, сөзіңізді жиі бөледі. Өз ойыңызды қалай әдепті жеткізесіз? 3-топ: Топ мүшесі тапсырманы уақытында орындамады. Оған ренжітпей, сындарлы кері байланысты қалай беруге болады? Әр топ жағдаятты қысқаша сахналап, тиімді қарым-қатынас тәсілдерін көрсетеді. Білім алушылар «Менің ұсынысым…», «Сені дұрыс түсінсем…» тіркестерін қолданып, өз шешімдерін негіздейді. Бағалау критерийлері: әдепті диалог жүргізеді; өз ойын жүйелі жеткізеді; нақты әрі сындарлы кері байланыс береді. |
презентация, жағдаяттық тапсырмалар жазылған карточкалар, белсенді тыңдау ережелері, смартфон, Padlet платформасы. |
|
Сабақтың соңы (5 минут) |
«Тиімді коммуникацияның үш ережесі» қорытынды тапсырмасы. Білім алушылар сабақ барысында меңгерген білімдерін жинақтап, төмендегі сұрақтарға жауап береді: 1. Вербалды және вербалды емес коммуникацияның айырмашылығы қандай? 2. Белсенді тыңдау қарым-қатынас сапасына қалай әсер етеді? 3. Сындарлы кері байланыс берудің қандай ережелерін сақтау қажет? Білім алушылар тиімді қарым-қатынастың үш негізгі ережесін тұжырымдайды. Оқытушы коммуникацияның табысты болуы өз ойын анық жеткізуге ғана емес, өзгелерді тыңдай білуге, сыйластық танытуға және түсіністікпен әрекет етуге байланысты екенін қорытындылайды. |
презентация, интерактивті тақта, Padlet платформасы. |
|
Рефлексия (3 минут) |
«3–2–1» әдісі (Wordwall платформасы). Білім алушылар Wordwall платформасындағы интерактивті тапсырма арқылы сабақ бойынша кері байланыс береді: - 3 – тиімді қарым-қатынас жасаудың үш маңызды ережесін атайды. - 2 – өз бойында дамытқысы келетін екі коммуникациялық дағдыны анықтайды. - 1 – күнделікті қарым-қатынаста қолданатын бір жаңа тәсілді ұсынады. Оқытушы жауаптарды талдап, сабақ мақсатына қол жеткізу деңгейін анықтайды. |
Wordwall платформасы (wordwall.net), интерактивті тақта, смартфон. |
Пікірлер(0)